Είναι πιο εύκολο να εξαπατήσεις τους ανθρώπους παρά να τους πείσεις ότι έχουν εξαπατηθεί – Mark Twain
Το ρητό «Είναι πιο εύκολο να εξαπατήσεις τους ανθρώπους παρά να τους πείσεις ότι έχουν εξαπατηθεί» του Mark Twain αγγίζει μια σκληρή αλλά αληθινή πλευρά της ανθρώπινης φύσης. Ο Twain δεν μιλά μόνο για το ψέμα, αλλά για τον εγωισμό και την άρνηση που το συνοδεύουν.
Ο καθένας μπορεί να εξαπατηθεί. Το να παραδεχτεί, όμως, ότι εξαπατήθηκε, είναι πολύ πιο δύσκολο. Γιατί τότε δεν πληγώνεται μόνο η κρίση του, αλλά και η εικόνα που έχει για τον εαυτό του.
Η άρνηση ως μηχανισμός προστασίας
Όταν κάποιος συνειδητοποιεί ότι έχει εξαπατηθεί, έρχεται αντιμέτωπος με ένα δυσάρεστο συναίσθημα: ότι έκανε λάθος, ότι εμπιστεύτηκε, ότι πίστεψε κάτι που δεν ήταν αλήθεια. Για πολλούς ανθρώπους, αυτό είναι πιο επώδυνο από το ίδιο το ψέμα.
Έτσι ενεργοποιείται η άρνηση. Προτιμούν να υπερασπιστούν την αρχική τους πεποίθηση παρά να παραδεχτούν την εξαπάτηση. Δεν είναι πάντα θέμα λογικής. Είναι θέμα εγωισμού και αυτοπροστασίας.
Η δυσκολία της παραδοχής
Ο Mark Twain μας θυμίζει ότι η αλήθεια δεν αρκεί από μόνη της. Ακόμη κι αν παρουσιαστούν αποδείξεις, ο άνθρωπος που έχει επενδύσει σε ένα ψέμα δυσκολεύεται να το εγκαταλείψει. Όχι επειδή δεν καταλαβαίνει, αλλά επειδή δεν θέλει να πληγωθεί.
Η παραδοχή ενός λάθους απαιτεί ταπεινότητα. Και η ταπεινότητα δεν είναι εύκολη. Είναι πιο απλό να παραμείνει κανείς στην ψευδαίσθηση παρά να ξαναχτίσει την αυτοεικόνα του από την αρχή.
Εσύ όταν διαπιστώνεις ότι έκανες λάθος, έχεις τη δύναμη να το αποδεχτείς ή προτιμάς να υπερασπιστείς αυτό που κάποτε πίστεψες;
