“Ποτέ μη δίνετε σημασία σ’ αυτούς που κακολογούν τους άλλους και λένε καλά λόγια για εσάς.” – Λέων Τολστόι
Ο Λέων Τολστόι, μέσα από αυτό το απόφθεγμα, μας προειδοποιεί για την υποκρισία και την αστάθεια του χαρακτήρα ορισμένων ανθρώπων. Όταν κάποιος κακολογεί τρίτους αλλά παράλληλα μας επαινεί, είναι πιθανό να εφαρμόζει την ίδια τακτική και σε εμάς όταν απουσιάζουμε. Τέτοιοι άνθρωποι, που δείχνουν επιφανειακή καλοσύνη αλλά την ίδια στιγμή διαδίδουν αρνητικά σχόλια για άλλους, δεν είναι αξιόπιστοι και συχνά λειτουργούν με ιδιοτέλεια. Επομένως, δεν πρέπει να εντυπωσιαζόμαστε από τα κολακευτικά τους λόγια, καθώς μπορεί να αποτελούν απλώς έναν τρόπο να μας προσεταιριστούν ή να χειραγωγήσουν τη γνώμη μας.
Στην ουσία, ο Τολστόι μας καλεί να είμαστε επιφυλακτικοί απέναντι στους κόλακες και να δίνουμε σημασία όχι μόνο σε όσα λέγονται, αλλά και στο γενικότερο ήθος των ανθρώπων που συναναστρεφόμαστε. Ένα άτομο που επιδεικνύει ασυνέπεια στην κρίση του – επαινώντας εμάς και δυσφημώντας άλλους – είναι πολύ πιθανό να έχει το ίδιο μοτίβο συμπεριφοράς και απέναντί μας. Η γνήσια αρετή και η ειλικρίνεια δεν βασίζονται στην υποτίμηση των άλλων, αλλά στην εντιμότητα. Συνεπώς, καλό είναι να αποφεύγουμε να δίνουμε αξία στα λόγια εκείνων που επιλέγουν να οικοδομούν σχέσεις μέσω του κουτσομπολιού και της κολακείας.
